|
GIDA
KATKILARI KONUSUNDA YANLIŞ BİLGİLENDİRMEYE ÖRNEK
Son yıllarda
ülkemizde sık sık gıda katkı maddelerinin zararlı kimyasal maddeler olduğu
hakkında yayın yapılmakta ve çeşitli listeler yayınlanmaktadır. Özellikle
elektronik haberleşme ortamında dolaşan listeler hızla yayılmaktadır.
Haberleri olmadan üniversiteler ve bazı kamu kuruluşları gibi saygın kuruluşların
adları kaynak gösterilerek listelere inandırıcılık kazandırılmaya çalışılmaktadır.
Bu listelerde
E-kodu taşıyan bazı gıda katkı maddelerinin insan sağlığı üzerinde zararlı
etkileri olduğu belirtilmektedir. Bu listeleri dağıtan kişiler toplumsal
duyarlılıkla insanları uyardıklarını düşünmekte ve buna da inanmaktadırlar.
Ancak ortak özellikleri konuda en ufak bilgiye sahip olmamalarıdır. Bu
listelerdeki bazı iddialar kara mizah niteliğindedir. Söz konusu listelerden
herhangi birine ulaşanlar E-330 kodlu gıda katkısının karşısında "EN
TEHLİKELİ KANSEROJEN KATKI" ifadesini göreceklerdir. Listelerde onlarca
katkının E kodları verilerek, karşılarında daha az korkutucu olsalar da
yine de okuyanları dehşete düşüren ifadeler yer almaktadır. Listelere
göre en tehlikeli kanserojen olan E-330'u inceleyerek listelerin ciddiyetini
değerlendirelim.
- Gıda
maddelerinin hangi katkıları taşıdığının bilinmesi ve insan sağlığına
zarar verecek kural dışı uygulamaları önlemek için gıdaların hangi katkıları
taşıdığının ambalaj üzerinde bildirilmesi uluslararası düzenlemelerin
getirdiği bir kuraldır.
- Ambalajların
üzerinde yeterli yer olmaması nedeni ile bu katkıların uzun isimlerinin
yazılması güçlük yaratmaktadır. Bu güçlüğün ortadan kaldırılması ve
uygulamada bir standardizasyona gidilebilmesi için gıda katkılarına
uluslararası kodlar verilmiştir. E-kodu söz konusu katkının Avrupa Birliği'nin
ilgili komitesi (EC-Scientific Committe on Food) tarafından onaylandığını
ve safsızlık dahil her türlü spefikasyonunun standartlaştırıldığını
ifade eder. Diğer bir deyişle bu katkı bilimin şüpheci süzgecinden geçmiş
ve uzun bir süreçteki incelemelerden sonra kullanılmasına izin verilmiş
bir katkıdır. Avrupa Birliği'nin bu şekilde onayladığı 297 gıda katkı
maddesi mevcuttur. Bu listeye yine ilgili komitenin kararı ile eklemeler
veya çıkartmalar yapılabilmektedir.
- E-330
sitrik asitin kodudur. Sitrik asit başta narenciyeler olmak üzere birçok
meyvada yüksek miktarlarda bulunan bir organik asittir. Sitrik asit
insan organizmasında da günde gramlarca üretilir. Bu biyokimyasal mekenizmaya
trikarboksilik asit siklusu, sitrik asiti veya KREBS
siklusu adı verilir. Bu siklus glukozdan enerji sağlanması
ile ilgili bir metabolizma olayıdır ve durması organizmada yaşamın durması
ile eş anlamlıdır. Bu temel biyokimyasal mekanizma 1953 yılı Nobel Tıp
Ödülü'nü alan Sir
Hans Adolf Krebs tarafından
aydınlatılmıştır.
- Sitrik
asit meyva suları ve meşrubatlar başta olmak üzere çok sayıda gıda türünde
gıda katkısı olarak kullanılmaktadır.
Yukarıda
açıklananlar ışığında nasıl olur da sitrik asit için "En tehlikeli
kanser yapıcı madde" denilebilir. Yeni bir buluş mu söz konusudur?
Kara mizah burada başlamaktadır. Krebs, almancada kanser anlamını taşımaktadır.
Konudan habersiz ancak toplumu aydınlatmak görevini üstlenmiş bir grup,
yıllarca önce Avrupa'da Krebs siklusunu "Kanser siklusu" olarak
tercüme etmiş ve kulaktan kulağa veya listeden listeden yayılarak bugünlere
gelinmiştir. Listelerde hiçbir bilimsel kanıta dayanmayan akıl dışı suçlamalar
diğer bazı katkılar için de yapılmaktadır.
LİSTE ÖRNEĞİ
KANSEROJEN
KATKI MADDELERİ
(HACETTEPE ÜNİVERSİTESI ARAŞTIRMA SONUÇLARI)
**DOĞAL GIDALAR
TÜKETELIM***
PİYASADA
SATILAN HAZIR GIDA MADDELERİ ÜLKEMİZDE INSAN SAGLIĞINI
CİDDİ BİCİMDE ETKİLEYECEK DERECEDE KATKI MADDELERI İÇERMEKTEDIR.
ANCAK BU MADDELER, TÜM ÇABALARA RAĞMEN MEDYA ARACILIĞI İLE İLAN
EDİLMEMEKTEDIR.
GÜNÜMÜZDE
GIDA SEKTÖRÜ BÜYÜK BIR TRÖST HALİNİ ALMISTIR.
ÖRNEĞIN,HİÇBİR YAYIN ORGANINDA COCA COLA'NIN ZARARLI OLDUGUNU
GÖREMEZSİNİZ.ANCAK BİZ TÜKETİCİLER, AİLE FERTLERİMİZİ, CEVREDEKİ
ARKADASLARIMIZI, HABERDAR EDEREK BİLİNCLENDİREBİLİRİZ. SON YILLARDA KANSER
VAKALARININ NEDEN DEVAMLI ARTIŞ GÖSTERDİĞİNİ HİÇ DÜSÜNDÜNÜZ MÜ?
SİZ COCUĞUNUZUN KANSEROJEN MADDE IÇEREN GIDA ALMASINI ISTER MİSİNİZ? PEKI
NİYE EVİNİZE KETÇAP ALIYORSUNUZ? SİZLERE AŞAĞIDA SUNDUĞUMUZ TABLO, ALACAĞINIZ
HAZIR GIDA MADDELERİNDEKİ KATKILARLA İLGİLİ BİLGİ VERMEKTEDIR.
SİZİN SAĞLINIZ
İÇİN: LÜTFEN HERHANGİ BİR GIDA MADDESİNİ SATIN ALMADAN ÖNCE AMBALAJIN
ÜZERİNİ DİKKATLİCE OKUYUN.
ZARARSIZ
KATKILAR
E100, 103, 104, 105, 111, 121, 122, 126,130, 132,140, 151,152,160,161,162,163,
170, 174, 175, 180, 181, 200, 201, 202,203, 236, 237,238,260,261, 262,
263,270,280, 281, 282,
290,300,301,303,304, 305, 306,307,308, 309, 322, 325, 326, 327, 331, 332,
333,334,336,337,382,400,401,402, 403, 404,405, 406, 408, 410, 411,
420,421,422,440, 471,472,473,474, 475,480
SÜPHELI
KATKILAR
E125, 41, 150, 153, 171, 172, 173, 240, 241, 477,605, E220,221,222,223,224,
338, 339, 340, 341, 460, 461, 466, 407 (MİDE VE BAGIRSAK HASTALIKLARI)
E200 (VÜCUTTAKI VITAMİN B12+Yİ YOK EDIYOR)
E250,251, 320, 321 (KALP HASTALIKLARI, DAMAR SERTLIKLERI VE TIKANIKLIKLARI)
TEHLİKELİ
KATKILAR
E102, 120, E311, 312 (NÖROLOJIK HASTALIKLAR)
KANSEROJEN
KATKILAR
E102, 110, 123, 124, 131, 142, 210, 211, 213, 214, 215,216, 217
ORNEĞIN E211-SODYUM BENZOAT KETCAPLARDA BULUNMAKTADIR. 123,110
ABD,İNGİLTERE, FRANSA, ALMANYA, RUSYA,JAPONYA VE DAHA BİRCOK ÜLKEDE YASAKLANMISTIR.
FAKAT ÜLKEMİZDE RENKLİ DRAJE ÇİKOLATALARDA VE KAYMAKLI BİSKÜVİLERDE KULLANILMAKTADIR.
EN TEHLİKELİ
KANSEROJEN KATKI:
E330 ( NE YAZIKKİ BIRÇOK HAZIR GIDADA KULLANILMAKTADIR.)
BAZI HAZIR
GIDALARDA TESBİT EDİLEN KATKI MADDELERİ
E330 -ÜLKER LÜKS GOFRET, MEYSU (ÖZELLİKLE KAYISI), KNOR DOMATES CORBA,
TÜM TENEKE KONSERVE VE TURŞULAR, 7UP,SCHWEPPES (TÜM ÜRÜNLERI), JELİBON,TAMEK
YAPRAK SARMA, PİYALE HAZIR ÇORBA,OLİPS,
E250 - TÜM SOSİS VE SALAMLARDA
E300 - FANTA PORTAKAL, CİNOMEL
E320 - ETİ PUFY, KNORR İŞKEMBE ÇORBA
E223 - ÜLKER HAYLAYF, ALBENİ
E322 - ÜLKER ÇOKOKREM
TÜM KOLALI
İÇECEKLERDE KULLANILAN KATKI MADDELERİNİN TESBİTİ İÇİN
ANALİZ YAPILMASINA IZIN VERİLMEMİŞTİR (YAYINLARIMIZ DEVAM EDECEKTIR.)
LÜTFEN COĞALTARAK DOSTLARINIZA DAGITINIZ
Bilgilerinize
sunulur...
Dr. Bülent Serbetçioğlu
|